આપણાં બાળકો સાથે નિખાલસ અને સતત વાતચીત કરવી એ ડિજિટલ સુખાકારીને વિકસાવવાનો એક અત્યાવશ્યક ભાગ છે. ઓનલાઇન સલામતી એ તે વાતચીતનો એક મહત્ત્વપૂર્ણ ભાગ હોવો જોઈએ, પરંતુ આપણે માત્ર સલામતીને જ નહીં, ડિજિટલ સુખાકારીના તમામ ભાગોને સામેલ કરવા માટે આપણી વાતચીતનો દાયરો વધારવાની જરૂર છે. આમાં આપણે આપણાં જીવનને સમૃદ્ધ કરવા અને આપણી કોમ્યુનિટીને બહેતર બનાવવા માટે ટેક્નોલોજીનો ઉપયોગ કેવી રીતે કરી શકીએ તે વિશેની વાતચીત કરવાનો સમાવેશ થાય છે. તેમાં મિત્રો અને કુટુંબીજનો સાથે સ્વસ્થ સંબંધો બાંધવા માટે ટેક્નોલોજીનો ઉપયોગ કરવા વિશે વાત કરવાનો તેમજ નવી વસ્તુઓ શીખવા અને સારા નિર્ણયો લેવા માટે માહિતીનાં યોગ્ય સોર્સ ઝડપથી શોધવામાં સમર્થ થવાનો સમાવેશ થાય છે. તે આપણી ઓનલાઇન અને ઓફલાઇન એક્ટિવિટીને યોગ્ય રીતે સંતુલિત કરવા વિશે છે.
ડિજિટલ સિટિઝનશિપ કોઅલિશને સ્વસ્થ ડિજિટલ નાગરિકોની 5 ક્ષમતાને ઓળખી કાઢી છે કે જે આપણે આપણાં ઘર અને સ્કૂલમાં શીખવવી જોઈએ. આ ક્ષમતાઓ આપણાં બાળકોને ટેક્નોલોજીના તેમના ઉપયોગમાં સંતુલિત, માહિતગાર, સમાવેશક, સહભાગી અને એલર્ટ રહેવાનું શીખવામાં મદદ કરવા પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરે છે. તમારા કુટુંબની ડિજિટલ સંસ્કૃતિ વિશે વિચારતી વખતે, તે મહત્ત્વપૂર્ણ છે કે બાળકો વાતચીતમાં સામેલ થાય અને તેમના પોતાના ડિજિટલ અનુભવો અંગે વિચાર કરવાની તેમને તક મળે. અસરકારક ડિજિટલ નાગરિક બનવાના એટ્રિબ્યૂટને આચરણમાં લાવવું શા માટે મહત્ત્વપૂર્ણ છે તે વિશે વાત કરો. તેઓ વર્ચ્યુઅલ વિશ્વમાં તેમનાં વર્તનના આધારે તેમના જીવનમાં અને અન્ય લોકોનાં જીવનમાં જે પરિવર્તન લાવી શકે તે જોવામાં તેમની મદદ કરો.
કોઈ કુટુંબની ટેક્નોલોજી સંબંધી સંસ્કૃતિને બદલવાનું ફક્ત એક જ વાતચીતમાં થતું નથી, પરંતુ તે સતત ચાલુ રહેતી વાતચીતથી થાય છે. શરૂઆત કરવામાં તમારી મદદ કરવા માટે, ડિજિટલ નાગરિકતાની 5 ક્ષમતા સાથે અનુરૂપ, વાતચીત શરૂ કરવા માટેનાં કેટલાંક સૂચનો અહીં આપ્યાં છે, જેથી તમારી પોતાની વાતચીત શરૂ કરવામાં મદદ મળી રહે;
સંતુલિત રહેવું
માહિતગાર રહેવું
સમાવેશક રહેવું
સહભાગી રહેવું
એલર્ટ રહેવું
ડિજિટલ સિટિઝનશિપ કોઅલિશને સ્વસ્થ ડિજિટલ નાગરિકોની 5 ક્ષમતાને ઓળખી કાઢી છે કે જે આપણે આપણાં ઘર અને સ્કૂલમાં શીખવવી જોઈએ. આ ક્ષમતાઓ આપણાં બાળકોને ટેક્નોલોજીના તેમના ઉપયોગમાં સંતુલિત, માહિતગાર, સમાવેશક, સહભાગી અને એલર્ટ રહેવાનું શીખવામાં મદદ કરવા પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરે છે. તમારા કુટુંબની ડિજિટલ સંસ્કૃતિ વિશે વિચારતી વખતે, તે મહત્ત્વપૂર્ણ છે કે બાળકો વાતચીતમાં સામેલ થાય અને તેમના પોતાના ડિજિટલ અનુભવો અંગે વિચાર કરવાની તેમને તક મળે. અસરકારક ડિજિટલ નાગરિક બનવાના એટ્રિબ્યૂટને આચરણમાં લાવવું શા માટે મહત્ત્વપૂર્ણ છે તે વિશે વાત કરો. તેઓ વર્ચ્યુઅલ વિશ્વમાં તેમનાં વર્તનના આધારે તેમના જીવનમાં અને અન્ય લોકોનાં જીવનમાં જે પરિવર્તન લાવી શકે તે જોવામાં તેમની મદદ કરો.
કોઈ કુટુંબની ટેક્નોલોજી સંબંધી સંસ્કૃતિને બદલવાનું ફક્ત એક જ વાતચીતમાં થતું નથી, પરંતુ તે સતત ચાલુ રહેતી વાતચીતથી થાય છે. શરૂઆત કરવામાં તમારી મદદ કરવા માટે, ડિજિટલ નાગરિકતાની 5 ક્ષમતા સાથે અનુરૂપ, વાતચીત શરૂ કરવા માટેનાં કેટલાંક સૂચનો અહીં આપ્યાં છે, જેથી તમારી પોતાની વાતચીત શરૂ કરવામાં મદદ મળી રહે;
સંતુલિત રહેવું
- એવી કેટલીક વસ્તુઓ કઈ છે કે જે તમારી અમુક ઍપ્સનો ઉપયોગ કરવાનું બંધ કરવાનું તમારા માટે વધુ મુશ્કેલ બનાવે છે?
- શું એવો કોઈ સમય છે જ્યારે કોઈ ચોક્કસ ડિજિટલ એક્ટિવિટી તમને અન્ય વધુ મહત્ત્વપૂર્ણ વસ્તુઓ કરવાથી દૂર રાખે છે?
- તમે કેવી રીતે જાણશો કે ટેક્નોલોજીનો ઉપયોગ કરવાથી બ્રેક લેવાનો સમય થઈ ગયો છે?
- આપણા દિવસમાં એવા કયા-કયા સમય છે કે જે ડિવાઇસના ઉપયોગથી મુક્ત હોવા જોઈએ?
- તમે કેવી રીતે નક્કી કરો છો કે કઈ ઍપ્સ અથવા ડિજિટલ એક્ટિવિટીને તમારો સમય આપવાની જરૂર છે?
માહિતગાર રહેવું
- તમે તાજેતરમાં ઓનલાઇન શીખ્યા હો તેવું કંઈક નવું શું છે?
- જ્યારે તમે કંઈક નવું શીખવા માંગો છો ત્યારે ઓનલાઇન જવા માટેની તમારી મનપસંદ જગ્યાઓ કઈ-કઈ છે?
- જ્યારે આપણને ઓનલાઇન મળી આવતી માહિતી ગેરમાર્ગે દોરનારી અથવા અચોક્કસ હોય તો તેને ન ઓળખી કાઢવા પાછળ કયા જોખમો રહેલાં છે?
- જ્યારે કોઈ વ્યક્તિ ખોટી જણાતી હોય તેવી માહિતી શેર કરે ત્યારે તમે કઈ રીતે જવાબ આપી શકો છો?
- જો તમે કંઈક શેર કરો અને તે પછી જાણ થાય કે તે સાચું ન હતું તો તમારે શું કરવું જોઈએ?
સમાવેશક રહેવું
- તમે ઓનલાઇન લખેલી અથવા કહેલી કોઈ વાતનો શું તમને ક્યારેય પસ્તાવો થયો છે?
- શું તમે ક્યારેય તમારા માટે સન્માનનીય હોય એવી કોઈ વ્યક્તિને ઓનલાઇન એવું કંઈ કરતા કે કહેતા જોયા છે જેનાથી તમને નિરાશા થઈ હોય?
- તમારા મતે ઓનલાઇન કોઈની પ્રત્યે નિર્દયી થવું વધુ સરળ છે કે પછી રૂબરૂમાં?
- શું તમે એવી કોઈ વસ્તુ વિશે વિચારી શકો છો કે જે તમે તમારી સાથે અસંમત થયેલી કોઈ વ્યક્તિ પાસેથી શીખ્યા હો?
- શું તમને ક્યારેય ઓનલાઇન બાકાત રાખવામાં આવ્યાનો અથવા નકારાઈ દેવાયાનો અનુભવ થયો છે?
સહભાગી રહેવું
- શું તમને ક્યારેય ઓનલાઇન બીજી વ્યક્તિની મદદ કરવાની તક મળી છે?
- જો તમે તમારી સ્કૂલમાં કોઈ સમસ્યાને ઉકેલી શકતા હો, તો તે કઈ હશે?
- તે સમસ્યાને ઉકેલવામાં તમને મદદ મળી રહે તે માટે તમે ટેક્નોલોજીનો ઉપયોગ કેવી રીતે કરી શકશો?
- જો તમે કોઈ નવી ઍપની શોધ કરી શકતા હો કે જે વિશ્વને વધુ સારું બનાવશે, તો તે શું કરશે?
- કુટુંબની યાદગીરીઓ અને સ્ટોરીને કેપ્ચર કરવામાં મદદ માટે તમે ટેક્નોલોજીનો ઉપયોગ કેવી રીતે કરી શકો?
એલર્ટ રહેવું
- જ્યારે તમે કોઈ વ્યક્તિને બીજી વ્યક્તિને ઓનલાઇન ઉતારી પાડતા જુઓ ત્યારે તમે શું કરો છો?
- કોઈ વેબસાઇટ કે ઍપ અસુરક્ષિત હોઈ શકે તેની ચેતવણી આપતા કેટલાક સંકેતો કયા-કયા છે?
- જો કોઈ તમને ઓનલાઇન કંઈક કરવાનું કહી રહ્યું હોય જેમાં તમે અસ્વસ્થતા અનુભવતા હો, તો તમે શું કરશો?
- જો ઓનલાઇન થયેલી કોઈ વસ્તુ વિશે તમને ચિંતા થતી હોય તો તમે કોની સાથે વાત કરવામાં સહજ અનુભવશો?
- ઓનલાઇન સુરક્ષિત રહેવા માટે કુટુંબ તરીકે આપણે કરવી જોઈએ તેવી કેટલીક બાબતો કઈ છે?