જ્યારે માતા-પિતા તરુણ/તરુણીઓ સાથે અંતરંગ ફોટા વિશે વાત કરે, ત્યારે આપણે સામાન્ય રીતે બે વસ્તુઓ પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરીએ છીએ: તેમને તે ફોટા ન મોકલવા માટે કહેવા પર અને જો તેઓ આવું કરે તો તે કિસ્સામાં થઈ શકનારાં સૌથી ખરાબ પરિણામો બતાવવા પર. તે સાચું છે કે કેટલાક દેશોમાં અંતરંગ ફોટા મોકલવા એ બાબત ગેરકાયદેસર હોઈ શકે છે. પરંતુ આ અભિગમ તેમને મોકલવા વિશેની સૌથી મોટી સમસ્યાઓને ઉકેલતો નથી – અને તે અવળો પણ પડી શકે છે. જો આપણે બસ અંતરંગ ફોટાને મોકલવાનાં જોખમો વિશે જ વાત કરીએ, તો આપણે મોકલનારની સંમતિ વિના ફોટા શેર કરનારા તરુણ/તરુણીઓને એમ જણાવી રહ્યાં છીએ કે તેઓ કંઈ પણ ખોટું કરી રહ્યાં નથી. અન્ય તરુણ/તરુણીઓ કે જેઓ જે થયેલું તે અંગે સાંભળે, તેઓ પણ કદાચ જેમણે તે ફોટા શેર કર્યા હોય તે વ્યક્તિને દોષ દેવાને બદલે પીડિતને દોષ દે તેની વધુ સંભાવના છે.
સારા સમાચાર એ છે કે સંશોધન બતાવે છે કે તમે વિચારતા હશો તેનાં કરતાં ખૂબ ઓછા પ્રમાણમાં તરુણ/તરુણીઓ અંતરંગ ફોટા મોકલે છે – ઓછા એટલે દસમાંથી એક.
ટિપ: તરુણ/તરુણીઓ તેમને ”અંતરંગ ફોટા” કહેતા નથી. “ન્યૂડ્સ” એ સર્વ સામાન્ય શબ્દ છે અથવા બસ “ફોટા” તેમજ અન્ય શબ્દો.
કેનેડામાં રહેલા સંશોધનકર્તાઓએ એ પણ શોધી કાઢ્યું છે કે જેટલાં તરુણ/તરુણીઓએ અંતરંગ ફોટા મોકલ્યા છે તેના કરતાં વધુને તે મળ્યા છે, તેથી તે વાસ્તવમાં છે તેના કરતાં વધુ સામાન્ય એક્ટિવિટી જણાઈ શકે છે. તરુણ/તરુણીઓ એ બાબતે ખૂબ સંવેદનશીલ હોય છે કે તેઓ જે વિચારે છે તે તેમના મિત્રો અને સાથીઓ કરી રહ્યા છે: જો તેઓને લાગે કે કોઈ વસ્તુ સામાન્ય છે, તો તેમની એવું વિચારવાની વધુ સંભાવના છે કે તે પોતાની જાતે કરવું પણ ઠીક છે. આપણા તરુણ/તરુણીઓને કહેવા માટેની સૌથી મહત્ત્વપૂર્ણ વસ્તુ એ કે "દરેક જણ તે કરે છે" તે સાચું નથી. તમારે તેમને એ પણ જણાવવું જોઈએ કે અંતરંગ ફોટો મોકલવા માટે કોઈને પણ તેમના પર ક્યારેય દબાણ કરવા દેવું નહીં.
તમારા તરુણ/તરુણીઓ સાથે વાત કરવા માટેની આગલી બાબત એ છે કે જો કોઈ વ્યક્તિ તેમને અંતરંગ ફોટો મોકલે તો શું કરવું. તેને આદર અને સંમતિના એક પ્રશ્ન તરીકે ફ્રેમ કરો: જો કોઈ વ્યક્તિ તમને કોઈ અંતરંગ ફોટો મોકલે છે, તો તેમણે તમને તે જોવાની સંમતિ આપી છે, પરંતુ બીજી કોઈ વ્યક્તિને તમે તે બતાવો તેની નહીં.
તો જ્યારે આપણા તરુણ/તરુણીઓને કોઈ અંતરંગ ફોટો મોકલવામાં આવે ત્યારે વધુ સારા વિકલ્પો પસંદ કરવામાં આપણે તેમની કેવી રીતે મદદ કરી શકીએ છીએ?
સૌ પ્રથમ, તમારા તરુણ/તરુણીઓને જણાવો કે જો કોઈ વ્યક્તિ તેમને અંતરંગ ફોટો મોકલે છે કે જેની માંગણી તેમણે કરી નહોતી, તો તેમણે તેને તરત જ ડિલીટ કરી દેવો જોઈએ અને કાં તો તે વ્યક્તિને હવે વધુ ન મોકલવા માટે જણાવવું જોઈએ (જો તે એવી કોઈ વ્યક્તિ છે કે જેને તેઓ ઓફલાઇન જાણતા હોય) અથવા તે વ્યક્તિને તેમનો સંપર્ક કરવાથી બ્લોક કરી દેવી જોઈએ (જો તે એવી કોઈ વ્યક્તિ હોય કે જેને તેઓ જાણતા ન હોય અથવા ફક્ત ઓનલાઇન જાણતા હોય.) જો વ્યક્તિ અંતરંગ ફોટા મોકલ્યા રાખે, તો પછી તેમણે તમારી સાથે કોઈ સત્તાધિકારી પાસે જવાની અથવા તેઓ જેમના પર વિશ્વાસ કરતા હોય તેવા કોઈ વયસ્ક સાથે વાત કરવી જોઈએ.
આગળ, તેમણે માંગ્યા હોય અથવા જેને મેળવીને ખુશ થયા હોય તેવા અંતરંગ ફોટાનું શું કરવું તે વિશે તેમની સાથે વાત કરો.
તેમને પોતાને આ પ્રશ્નો પૂછવા માટે પ્રોત્સાહિત કરો:
સારા સમાચાર એ છે કે સંશોધન બતાવે છે કે તમે વિચારતા હશો તેનાં કરતાં ખૂબ ઓછા પ્રમાણમાં તરુણ/તરુણીઓ અંતરંગ ફોટા મોકલે છે – ઓછા એટલે દસમાંથી એક.
ટિપ: તરુણ/તરુણીઓ તેમને ”અંતરંગ ફોટા” કહેતા નથી. “ન્યૂડ્સ” એ સર્વ સામાન્ય શબ્દ છે અથવા બસ “ફોટા” તેમજ અન્ય શબ્દો.
કેનેડામાં રહેલા સંશોધનકર્તાઓએ એ પણ શોધી કાઢ્યું છે કે જેટલાં તરુણ/તરુણીઓએ અંતરંગ ફોટા મોકલ્યા છે તેના કરતાં વધુને તે મળ્યા છે, તેથી તે વાસ્તવમાં છે તેના કરતાં વધુ સામાન્ય એક્ટિવિટી જણાઈ શકે છે. તરુણ/તરુણીઓ એ બાબતે ખૂબ સંવેદનશીલ હોય છે કે તેઓ જે વિચારે છે તે તેમના મિત્રો અને સાથીઓ કરી રહ્યા છે: જો તેઓને લાગે કે કોઈ વસ્તુ સામાન્ય છે, તો તેમની એવું વિચારવાની વધુ સંભાવના છે કે તે પોતાની જાતે કરવું પણ ઠીક છે. આપણા તરુણ/તરુણીઓને કહેવા માટેની સૌથી મહત્ત્વપૂર્ણ વસ્તુ એ કે "દરેક જણ તે કરે છે" તે સાચું નથી. તમારે તેમને એ પણ જણાવવું જોઈએ કે અંતરંગ ફોટો મોકલવા માટે કોઈને પણ તેમના પર ક્યારેય દબાણ કરવા દેવું નહીં.
તમારા તરુણ/તરુણીઓ સાથે વાત કરવા માટેની આગલી બાબત એ છે કે જો કોઈ વ્યક્તિ તેમને અંતરંગ ફોટો મોકલે તો શું કરવું. તેને આદર અને સંમતિના એક પ્રશ્ન તરીકે ફ્રેમ કરો: જો કોઈ વ્યક્તિ તમને કોઈ અંતરંગ ફોટો મોકલે છે, તો તેમણે તમને તે જોવાની સંમતિ આપી છે, પરંતુ બીજી કોઈ વ્યક્તિને તમે તે બતાવો તેની નહીં.
તો જ્યારે આપણા તરુણ/તરુણીઓને કોઈ અંતરંગ ફોટો મોકલવામાં આવે ત્યારે વધુ સારા વિકલ્પો પસંદ કરવામાં આપણે તેમની કેવી રીતે મદદ કરી શકીએ છીએ?
સૌ પ્રથમ, તમારા તરુણ/તરુણીઓને જણાવો કે જો કોઈ વ્યક્તિ તેમને અંતરંગ ફોટો મોકલે છે કે જેની માંગણી તેમણે કરી નહોતી, તો તેમણે તેને તરત જ ડિલીટ કરી દેવો જોઈએ અને કાં તો તે વ્યક્તિને હવે વધુ ન મોકલવા માટે જણાવવું જોઈએ (જો તે એવી કોઈ વ્યક્તિ છે કે જેને તેઓ ઓફલાઇન જાણતા હોય) અથવા તે વ્યક્તિને તેમનો સંપર્ક કરવાથી બ્લોક કરી દેવી જોઈએ (જો તે એવી કોઈ વ્યક્તિ હોય કે જેને તેઓ જાણતા ન હોય અથવા ફક્ત ઓનલાઇન જાણતા હોય.) જો વ્યક્તિ અંતરંગ ફોટા મોકલ્યા રાખે, તો પછી તેમણે તમારી સાથે કોઈ સત્તાધિકારી પાસે જવાની અથવા તેઓ જેમના પર વિશ્વાસ કરતા હોય તેવા કોઈ વયસ્ક સાથે વાત કરવી જોઈએ.
આગળ, તેમણે માંગ્યા હોય અથવા જેને મેળવીને ખુશ થયા હોય તેવા અંતરંગ ફોટાનું શું કરવું તે વિશે તેમની સાથે વાત કરો.
તેમને પોતાને આ પ્રશ્નો પૂછવા માટે પ્રોત્સાહિત કરો:
- શું આ ફોટામાં રહેલી વ્યક્તિનો ઈરાદો તેને શેર કરવાનો હતો?
- જો તે મોકલનારી મૂળ વ્યક્તિ સિવાયની કોઈ વ્યક્તિ પાસેથી આવ્યો હોય, તો શું તેમની પાસે ફોટામાં રહેલી વ્યક્તિની પરવાનગી છે?
- જો કોઈ વ્યક્તિ હું જેમાં હોઉં તેવી કોઈ વસ્તુ મારી સાથે શેર કરે તો મને કેવું લાગશે?
તે બધું ફક્ત એક સરળ નિયમ પર આવી જાય છે: જો ફોટામાં રહેલી કોઈ વ્યક્તિ (અથવા લોકો) તેને શેર કરવામાં આવે એમ ઇચ્છતા હતા તેની તમને સંપૂર્ણપણે ખાતરી ન હોય તો, તેને શેર કરશો નહીં.
સમસ્યા એ છે કે જ્યારે નિયમ આટલો સ્પષ્ટ છે ત્યારે પણ, માણસો તેને ન અનુસરવાનું શા માટે ઠીક છે તેનાં કારણો શોધી કાઢવામાં સર્વશ્રેષ્ઠ હોય છે. તેને નૈતિક વિયોજન કહેવાય છે અને તેનાથી તરુણ/તરુણીઓ અંતરંગ ફોટા શેર કરે તેની વધુ સંભાવના થઈ શકે છે.એટલા માટે જ તેમજ તે નિયમને લીધે, આપણે નૈતિક વિયોજનના ચાર મુખ્ય મિકેનિઝમનો સીધો જ સામનો કરવાની જરૂર છે:
કોઈ વ્યક્તિના અંતરંગ ફોટાને શેર કરવું નુકસાન પહોંચાડે છે એ વાતને નકારવી.
તેઓ કહે છે: “જો અન્ય લોકોએ પહેલાંથી જ જોઈ લીધો હોય તો નગ્નતાવાળા ફોટા (ન્યૂડ)ને શેર કરવું એ કંઈ મોટી વાત નથી.”
તમે કહો છો: તમે અંતરંગ ફોટો શેર કરો છો તે દરેક વખતે, તમે તેમાં રહેલી વ્યક્તિને દુભાવી રહ્યાં હોવ છો. એ મહત્ત્વનું નથી કે તેને શેર કરનારી તમે પહેલી વ્યક્તિ છો કે સોમા નંબરની વ્યક્તિ.
અંતરંગ ફોટાને શેર કરવાની સકારાત્મક અસરો પણ હતી તેમ કહીને તેને વાજબી ઠેરવવું.
તેઓ કહે છે: “જ્યારે કોઈ છોકરીનો ફોટો શેર થાય છે, ત્યારે તે અન્ય છોકરીઓને તે મોકલવાનાં જોખમો બતાવે છે.”
તમે કહો છો: બે ખોટા કામથી યોગ્ય કામ બનતું નથી! કોઈ અંતરંગ ફોટા મોકલવા એ ખરાબ વિચાર છે તે વાત લોકોને બતાવવાની એવી રીતો પણ છે કે જેનાથી કોઈ પણ દુભાય નહીં. (અને તે સિવાય, અંતરંગ ફોટા ન મોકલવા માટે કોઈ વ્યક્તિને કહેવાની ફરજ કંઈ રીતે તમારી છે?)
તેમના પોતાના પરથી જવાબદારીઓને બીજે ઢોળવી.
તેઓ કહે છે: “જો હું નગ્નતાવાળો ફોટો (ન્યૂડ) બસ એક વ્યક્તિની સાથે શેર કરું છું અને તે પછી તે અન્ય લોકો સાથે તેને શેર કરે છે, તો તેમાં ખરેખર મારો વાંક નથી.”
તમે કહો છો: જ્યારે કોઈ વ્યક્તિ તમને અંતરંગ ફોટો મોકલે છે, ત્યારે તેઓ તમારા પર વિશ્વાસ કરી રહ્યા છે કે તમે તેને ખાનગી રાખશો. તેને ફક્ત એક અન્ય વ્યક્તિ સાથે પણ શેર કરવું એ તે વિશ્વાસને દગો દે છે.
પીડિતને દોષ દેવો.
તેઓ કહે છે: “કોઈ છોકરીના બ્રેકઅપ પછી તેણીના ફોટા શેર થાય તો તેમાં તેણીએ આશ્ચર્યચકિત ન થવું જોઈએ.”
તમે કહો છો: બહાનું બનાવવા માટે “છોકરાઓ તો છોકરાઓ જ રહેશે” એવું કથન વાપરશો નહીં અથવા એવું કહેશો નહીં કે છોકરીને “આ અંગે સારી એવી સમજ હોવી જોઈતી હતી.” જ્યારે તમે કોઈ અંતરંગ ફોટો મેળવો છો ત્યારે મિત્રો અને સાથીઓ તરફથી તેને શેર કરવાનું ઘણું બધું દબાણ હોઈ શકે છે, પરંતુ જો કોઈ વ્યક્તિ તમને એક અંતરંગ ફોટો મોકલે છે અને તમે તેમની પરવાનગી વિના તેને શેર કરો છો, તો તમે દોષને પાત્ર છો.
પીડિત-દોષારોપણ એ બીજું કારણ છે કે આપણે શા માટે તરુણ/તરુણીઓને અંતરંગ ફોટા શેર ન કરવા માટે જણાવવા પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરવું જોઈએ અને જો તરુણ/તરુણીઓ તે મોકલે તો શું ખોટું થઈ શકે તે તેમને જણાવીને આપણે શા માટે તેમને ડરાવવાનો પ્રયાસ ન કરવો જોઈએ. આ બંને બાબતો, તરુણ/તરુણીઓને શેર કરનારી વ્યક્તિને બદલે મોકલનાર વ્યક્તિને દોષ આપવા માટે પ્રોત્સાહિત કરે છે. તેને બદલે, ખાતરી કરો કે તમારા તરુણ/તરુણીઓને કોઈ વ્યક્તિ અંતરંગ ફોટો મોકલે ત્યારે તેઓ હંમેશાં યોગ્ય પસંદગીઓ કરે છે.
સંબંધિત સંસાધનો
તરુણ/તરુણીઓ માટેનાં Instagram 13+ કન્ટેન્ટ સેટિંગ
વધુ વાંચો